Marek Różycki Zapewnienie jakości - wyrazem odpowiedzialności
Kontynuacją i rozwojem myli w zakresie bezpieczeństwa są działania w zakresie zapewniania jakości. W dobie walki konkurencyjnej znaczenia nabiera możliwość prostego wykazania, że oferowane produkty lub usługi są „lepsze". Definicja „Lepszości" może wyrażać się zarówno poprawą bezpieczeństwa jak i jakości danej usługi. W branży transportowej jakość rozumiana jest nie tylko jako działanie zgodne ze standardami ale także jako troska o szeroko pojęte bezpieczeństwo obejmujące przewożone dobra, terminowość a także troskę o środowisko i ludzi. Wpadek w transporcie - jeśli w trakcie przewozu dojdzie do uwolnienia towarów niebezpiecznych, czy też zanieczyszczenia lub zniszczenia żywności - zwykle nie jest pozytywnie postrzegany. Firmy transportowe i logistyczne chcąc wyróżnić się z konkurencji coraz częściej przystępują do wdrażania zasad różnych systemów. Celem opracowania jest przybliżenia najważniejszych z nich. W przypadku przewozu towarów spożywczych zgodnie z prawodawstwem unijnym stało się wymogiem posiadanie systemu HACCP. Firmy logistyczne i magazynowe - jeśli nie stosują zasad gwarantujących odpowiednie procedury lub nie posiadają certyfikatów zwykle dostaną zleceń od najważniejszych graczy na rynku dóbr podlegających dystrybucji. Przy przewozie i magazynowaniu towarów niebezpiecznych w tym środków ochrony roślin, materiałów wybuchowych czy promieniotwórczych wdrożenie systemów zapewniania jakości stało się ustawowym wymogiem. Przystępujący do wdrożenia wymagań norm zwykle osiągają dodatkowe korzyści poprzez polepszenie komunikacji wewnętrznej oraz zewnętrznej a także lepsze zrozumienie i przejrzystość procesów zachodzących wewnątrz organizacji. Założeniem norm jest także ułatwienie zrozumienia wpływu wymagań zewnętrznych na organizację oraz Klientów a także jasna odpowiedzialność oraz uprawnienia. Certyfikat systemu jakości to także obiektywny dowód dla Klientów, którzy szukają zaufania i domniemania, że oferowana jakość zostanie utrzymana - a zwiększenie zadowolenia Klientów to ich lojalność wobec firmy a docelowo - wzrost obrotów.
Co jest czym?
Poniżej zaprezentowane zostały najważniejsze systemy stosowane w zarządzaniu, które w efekcie przekładają się na poprawę jakości i zarazem bezpieczeństwa, które mogą być wykorzystywane w przez podmioty logistyczne i transportowe. ISO Seria ISO jest zbiorem norm dotyczących zarządzania i zapewnienia jakości wprowadzonych po raz pierwszy w 1987 roku przez Międzynarodową organizację Normalizacji. Rodzina norm ISO 9000 składa się z 17 różnych norm, z których tylko część jest wprowadzana w Polsce. Celem norm ISO jest koncentracja nie bezpośrednio na jakości wyrobu, a na jakości procesów towarzyszących jego powstawaniu. Zagadnienia bezpieczeństwa doskonale wpisują się w system ISO - wymagają jednak świadomego podejścia do całości prowadzonych procesów. Najpopularniejszą w Polsce iw zjednoczonej europie jest norma ISO 9001:2000. Jest to norma międzynarodowa zawierająca wymagania dotyczące systemów zarządzania jakością. Ma zastosowanie, gdy organizacje potrzebują wykazać zdolność do ciągłego dostarczania wyrobu spełniającego wymagania klienta oraz wymagania w zakresie nadrzędnych przepisów. Wg normy na system Zarządzania Jakością składa się struktura organizacyjna, planowanie procesów, zasobów i dokumentacji, które są stosowane przez organizację aby osiągnąć cele dotyczące jakości oraz doskonalić swe wyroby i usługi wychodząc naprzeciw wymaganiom klientów. System przeznaczony jest dla przedsiębiorstw o różnych rozmiarach gdyż dotyczy tego jak firma ma być zarządzana - prezentuje narzędzia dla różnych aspektów. Nie ma aktualnie bardziej uniwersalnego, standaryzowanego systemu zarządzania niż prezentowany w międzynarodowej normie ISO 9001:2000. System ten ma zastosowanie w każdej organizacji, jest coraz bardziej popularny we wszelkiego rodzaju organizacjach usługowych, nawet tak specyficznych jak gospodarka komunalna, mieszkalnictwo, szpitale i przychodnie zdrowia, zakłady pogrzebowe i więziennictwo. System ISO 9001:2000 jest wdrażany również przez instytucje samorządowe czy organy administracji - na przykład starostwa powiatowe, urzędy miast i gmin czy sołectw. Często to klienci korzystający z usług „wymagają" od poddostawców aby posiadali certyfikat jakości ISO 9001:2000 będący gwarantem zapewnienia i utrzymania systemu jakości w firmie. Dotyczy to również wymagań kierowanych do małych i bardzo małych firm, w tym świadczących usługi pomocnicze. {Potwierdzeniem spełnienia wymagań oraz wdrożenia zasad certyfikacja stosowanego systemu zarządzania jakością w renomowanej jednostce certyfikującej.
ISO 14001 - zarządzanie środowiskowe.
System zarządzania środowiskowego wg normy ISO 14001 jest wzorowany na systemie zarządzania jakością wg ISO 9001. Model systemu oparty jest na zasadzie ciągłego doskonalenia. Norma ISO 14001 zawiera wymagania, które mogą być w sposób obiektywny auditowane jednak nie zawiera wymagań dotyczących efektów działalności środowiskowej. Jest to norma wymagająca zaangażowania wszystkich służb na wszystkich szczeblach organizacyjnych, zwłaszcza najwyższego kierownictwa. Istotą systemu jest zidentyfikowanie aspektów środowiskowych organizacji i wymagań prawnych i innych, które mają zastosowanie do tych aspektów oraz odpowiednie zarządzanie tymi aspektami. Podstawowym zadaniem normy jest wspomaganie ochrony środowiska i zapobieganie zanieczyszczeniom w sposób uwzględniający potrzeby społeczno-ekonomiczne. System zarządzania środowiskowego wg ISO 14001 funkcjonuje w obszarze dobrowolnym i nie obowiązują w tym zakresie żadne szczególne wymagania prawne. Norma ISO 14001 przeznaczona jest dla wszystkich organizacji, niezależnie od rodzaju i wielkości, oraz do stosowania w różnych warunkach geograficznych, kulturowych i społecznych. W przypadku posiadania certyfikatu niektóre ubezpieczalnie oferują niższe stawki ubezpieczeniowe w związku ze zmniejszeniem ryzyka.
PN-N-18001 - BHP
Podstawowym celem normy PN-N-18001 jest wspomaganie działań na rzecz bezpieczeństwa i higieny pracy poprzez określenie wymagań dotyczących skutecznego systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Opisany w niej system jest, podobnie jak systemy zarządzania środowiskowego wg ISO 14001, wzorowany na systemie zarządzania jakością wg ISO 9001. Jest on oparty na koncepcji ciągłego doskonalenia. System pomaga w ustanowieniu polityki i celów w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz w ich realizacji i ocenie skuteczności podejmowanych działań. Sukces jego wprowadzenia uzależniony jest od zaangażowania wszystkich służb na wszystkich poziomach organizacji, w szczególności najwyższego kierownictwa. W normie zawarte są wymagania dotyczące między innymi identyfikacji zagrożeń występujących w organizacji oraz oceny związanego z nimi ryzyka zawodowego. Norma funkcjonuje w dobrowolnym obszarze certyfikacji. Nie ustanawia bezwzględnych wymagań dotyczących efektów działań w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Wymaga jedynie podjęcia zobowiązania wyrażonego w polityce bezpieczeństwa i higieny pracy, że organizacja będzie działała zgodnie z odpowiednimi przepisami prawnymi oraz, że zobowiązuje się do ciągłego doskonalenia. Właściwe zarządzanie jest najskuteczniejszym sposobem zapewnienia odpowiednio wysokiego poziomu bezpieczeństwa i higieny pracy, pożądanego zarówno ze względu na konieczność przestrzegania przepisów prawa obowiązujących w tej dziedzinie, oczekiwania społeczne, jak i na możliwość uzyskania pozytywnych efektów ekonomicznych dla organizacji. Certyfikacja systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy służy organizacjom do wykazania zainteresowanym stron, że właściwy system jest w organizacji wdrożony i utrzymywany.
Certyfikat IRIS dla dostawców przemysłu pojazdów szynowych
Rynek transportu szynowego zmienia się, prywatyzacja i restrukturyzacja przedsiębiorstw, globalizacja, rosnące wymagania jakościowe odnośnie niezawodności i trwałości jak również techniczne i prawne uregulowania przyczyniają się w dużej mierze do zmian na rynku komunikacyjnym/ kolejowym. Skutki te dotykają cały przemysł kolejowy i jego dostawców. Aby sprostać nowym wymaganiom stworzono pod kierownictwem UNIFE (Union des Industries Ferroviaires Europèennes) wraz z IRIS (International Railway Industry Standard) międzynarodowy „standard kolejowy" dla systemów zarządzania, żeby odpowiednio ocenić wymagania użytkowników pod względem jakości i niezawodności taboru kolejowego. Inicjatywę w tej kwestii wykazali i wsparli 4 najwięksi producenci systemu (Bombardier, Siemens, Alstom i Ansaldo Breda). Standard IRIS uzupełnia normę ISO 9001:2000 w zakresie specyficznych wymagań związanych z koleją - porównywalny ze standardami przemysłu motoryzacyjnego lub lotniczego. Standard IRIS skierowany jest do podmiotów produkujących na potrzeby przemysłu kolejowego. Na dzień dzisiejszy objętych działaniem standardu jest 17 branż głównych, których firmy mogą poddać się certyfikacji na zgodność ze standardem. Każda z firm na wstępie musi odpowiedzieć na 10 pytań zasadniczych (pytania KO), które są warunkiem koniecznym do tego aby certyfikacja mogła być kontynuowana. Żadna z odpowiedzi nie może być negatywna, gdyż wiąże się to z zatrzymaniem całego procesu certyfikacji. Pytania KO są zawarte w Annexie 5 rozdziału 4 standardu i dotyczą:
generalnych wymagań systemów jakości
zarządzania projektem,
zarządzania jakością w projekcie
zarządzania zmianami
danych odnoszących się do projektowania i rozwoju,
walidacji projektu i rozwoju,
FAI,
walidacji procesów produkcji i dostarczania usług,
komisjonowania i obsługi klientów,
nadzoru nad procesami niezgodnymi.
Kolejnym dużym wyzwaniem, jaki stoi przed firmą poddającą się certyfikacji IRIS jest udokumentowanie wymaganych standardem procedur oraz procesów. Generalnie, jeśli w jakimkolwiek miejscu standardu jest mowa o procesie lub procedurze, standard wymaga aby były one udokumentowane. Jest istotna równica w ich liczbie pomiędzy IRIS a ISO 9001. Otóż standard IRIS wymaga aby obligatoryjnej dokumentacji podlegało 13 procedur (w ISO 9001 - 6szt.) oraz 19 procesów (ISO 9001 - 3szt.). Wszystkie czynności związane z oceną pytań KO, oraz weryfikacji procesów i procedur odbywają się na etapie sprawdzenia dokumentacji auditowej, który poprzedza planowanie auditu. Ze względu na rozmiar wymagań zaleca się aby firmy przed przystąpieniem do certyfikacji dokonywały samooceny swojego systemu, sprawdzając w ten sposób gotowość na przeprowadzenie auditu IRIS. Największa różnicą pomiędzy standardem IRIS a ISO 9001 jest metoda oceny systemu. IRIS przewiduje ocenę punktową, będąca wynikiem stopnia zaawansowania składnika systemu. Standard rozróżnia dwa rodzaje pytań, odpowiedź na które powoduje przyznanie punktów. Są to:
pytania otwarte - skala punktowa zawiera się w przedziale 0 do 4 pkt,
pytania zamknięte - przyznaje się 0 lub 2 pkt.
W zależności od stopnia zaawansowania składnika systemu auditor może przyznać konkretna liczbę punktów. Suma punktów przeliczana jest w zależności od zakresu auditu i ilości pytań (może być różna dla każdej z branż) do postaci punktowej. Wartość graniczna, określona przez standard, jaka powoduje, że wynik auditu jest pozytywny, to 50%. W przypadku gdy system nie spełnia podstawowych wymagań obowiązkowym staje się podjecie działań korygujących, zmierzających do poprawy systemu. Jeśli poziom zaawansowania był „niewystarczający" działania takie muszą zostać opracowane i wdrożone w ciągu 90 dni, i po tym czasie podlegają reauditowi. W przypadku niespełnienia terminu lub braku podjęcia działań następuje przerwanie procesu auditowego. Jeśli niezgodność powstała na poziomie „słabym" również wymaga się wdrożenia działań korygujących (w ciągu 90 dni) z tym ze nie podlegają one już reauditowi. W przypadku poziomu „podstawowego", za który system otrzymuje 2 pkt, to standard wymaga, aby pomimo zgodności systemu opracowane zostały działania doskonalące, które musza zostać zamknięte w ciągu 12 miesięcy (do czasu auditu nadzorczego). Podobne działania mogą zostać zalecone w przypadku poziomu 4 - „z zastrzeżeniami", jednak tutaj decyzja należy do auditora wiodącego, prowadzącego audit. Punktacja pytań zamkniętych przewiduje oceny 0 (niezgodność) lub 2 (zgodność). W przypadku niezgodności konieczne jest podjęcie czynności opracowujących i wdrażających w ciągu 90 dni działania korygujące. Po tym okresie podlegają one reauditowi. Jeżeli usunięte są wszystkie niezgodności wówczas sporządzane jest ostateczne sprawozdanie z auditu oraz aktualizowana jest ocena punktowa. Warunkiem wystawienia certyfikatu jest, by wszystkie pytania KO były spełnione, wszystkie niezgodności usunięte a wartości graniczna jest osiągnięte. Całość przekazywana jest do europejskiej bazy IRIS, w której znajdują się informacje o firmach poddających się certyfikacji i/lub posiadających certyfikat IRIS. Firma decyduje w jakim stopniu informacje o niej mogą być dostępne dla ogółu.
IRIS będzie w przyszłości uznanym świadectwem dopuszczenia dostawców do rynku kolejowego - wymagalność przez największe korporacje rynku posiadania wdrożonego standardu od roku 2009. Na dzień dzisiejszy, obecność w bazie IRIS można uznać za pewien luksus. Niewiele firm europejskich podjęło się certyfikacji IRIS a jeszcze mniej certyfikat IRIS otrzymało. Sytuacja rynkowa oraz wymagania stawiane przez największe korporacje działające na rynku kolejowym wymuszą w niedalekiej przyszłości konieczność sprostania przez systemy zarządzania najbardziej rygorystycznym wymagań. Już teraz wiodący uczestnicy rynku określili okres w którym powinno nastąpić wdrożenie standardu IRIS, który takie wymagania wprowadza. Trzy lata, o których się słyszy to i dużo i mało. Obecnie każda z korporacji prowadzi własną politykę auditową. Każdy dostawca weryfikowany jest na podstawie szeregu wymagań. Dla firm współpracujących z kilkoma odbiorcami powoduje konieczność prowadzenia dużej liczby auditów. Nierzadko kończąc jeden audit rozpoczyna się już kolejny, zlecony przez drugiego odbiorcę. Standard IRIS ma temu zaradzić, sprowadzając weryfikację dostawców do sprawdzenia posiadania certyfikatu IRIS. Można sobie wyobrazić jakie nikłe szanse na współpracę po tym okresie, będą miały firmy, które standardu IRIS mieć nie będą.
Certyfikat zgodności wg wymagań dyrektyw o interoperacyjności i ich technicznych specyfikacji.
Ocena zgodności wyrobów dla potrzeb kolejnictwa prowadzona może być w trzech obszarach - obszarze nieobowiązkowym, obowiązkowym - objętym ustawodawstwem narodowym oraz obszarze obowiązkowym - objętym dyrektywami UE. Jeśli w obszarze nieobowiązkowym ocena zgodności wyrobu sprowadza się do kontroli spełnienia wymagań stawianych producentowi/dostawcy przez klienta nie ujętych w obszarze obligatoryjnym, a wynikających np. z przewidywanych warunków i specyfiki pracy wyrobu to procedura ocena zgodności w obszarze obowiązkowym objętym dyrektywami UE prowadzona jest wg wymagań i wytycznych zawartych w dyrektywie i kończy się wydaniem przez jednostkę notyfikowaną
certyfikatu zgodności w zakresie danej dyrektywy. Certyfikat zaświadcza o spełnieniu wymagań zawartych w dyrektywach oraz specyfikacjach technicznych. Na podstawie certyfikatu producent/dostawca wystawia deklarację zgodności danego składnika lub deklarację weryfikacji podsystemu. Deklaracja podlega wzajemnemu uznaniu na całym obszarze UE.
Przyczyny powodujące konieczność przeprowadzenia procesu certyfikacji można wymienić następująco:
regulacje UE i krajowe,
dwustronne umowy pomiędzy użytkownikiem a producentem,\
wymagania różnych kolei w związku z rozwojem transportu i przekraczaniem granic.
Uregulowania UE, odnoszące się do transportu kolejowego to w szczególności dyrektywy nowego podejścia oraz ich specyfikacje techniczne. W chwili obecnej obowiązującymi w tym obszarze są:
dyrektywa 48/96/WE w sprawie inetroperacyjności transeuropejskiego systemu kolei dużych prędkości,
dyrektywa 2001/16/WE w sprawie interoperacyjności transeuropejskiego systemu klei konwencjonalnej,
dyrektywa 2004/50/WE zmieniająca dyrektywy 48/96/WE i 2001/16/WE,
dyrektywa 2004/49/WE w sprawie bezpieczeństwa kolei wspólnotowych.
Dokumentami uzupełniającymi dyrektywy kolejowe są techniczne specyfikacje interoperacyjności TSI. Dla kolei konwencjonalnych obowiązującymi są TSI CCS (sterowanie), TSI WAG (wagony towarowe), TSI TAF (telematyka towarowa), TSI OPE (ruch kolejowy) TSI NOI (hałas). Jedną z jednostek certyfikujących, która świadczy usługi w zakresie prowadzenia ocen zgodności z wymaganiami Dyrektyw jest TÜV NORD Polska z siedzibą w Katowicach. Firma ta oferuje przeprowadzenie modułowej oceny zgodności wg wymagań dyrektyw 48/96/WE oraz 2001/16/WE oraz ich specyfikacjami technicznymi w zakresie ocen zgodności systemów zarządzania, natomiast dzięki podpisanej Umowie z Centrum Naukowo - Technicznym Kolejnictwa w Warszawie istnieje już możliwość przeprowadzenia procesu oceny uwzględniającego także procedury modułów B (próba typu) oraz V (walidacja). Z uwagi na fakt, iż dyrektywy w niektórych wypadkach wymagają łączenia modułów oceny, a dotąd żadna jednostka nie posiada autoryzacji na w pełnym zakresie, dopuszczanym przez nie, współpraca ta daje możliwość polskim firmom otrzymanie certyfikatu w Polsce, bez konieczności ubiegania się o nie w zagranicznych jednostkach certyfikujących. Moduły oceny określone są dla każdego składnika lub podsystemu, zaś szczegółowe procedury oceny mogą się różnić w zależności od poszczególnych TSI. Wybór modułu lub kombinacji modułów należy do klienta. Zgodnie z wymaganiami Dyrektyw i ich TSI dla składników interoperacyjności przewiduje się prowadzenie oceny zgodności m. in. wg nastepujących modułów:
moduł A1 - obejmuje deklarację zgodności producenta na podstawie certyfikatu zgodności wystawionego przez jednostkę notyfikowaną weryfikującą zgodność produkcji z projektem,
moduł B+ D - przeprowadzenie badania typu wyrobu plus zapewnienie systemu zarządzania jakością produkcji - obejmuje otrzymanie przez zainteresowanego certyfikatu badania typu oraz dokonanie przez jednostkę notyfikowaną oceny, że produkcja wyrobu jest zgodna z typem określonym w module B. Na podstawie oceny producent/dostawca wydaje deklaracje zgodności,
moduł H1 - pełny system zarządzania - producent/dostawca mający wdrożony pełny system zarządzania (projekt, produkcja, kontrola ostateczna i badania) zgodnie z ISO 9001 lub nie, deklaruje na podstawie oceny dokonanej przez jednostkę notyfikowaną, że produkuje wyroby zgodnie z wymaganiami TSI
moduł H2 - pełny system zarządzania z oceną projektu - jednostka notyfikowana bada projekt i system zarządzania stosowany przez producenta wydając certyfikat, na podstawie którego producent/dostawca wystawia deklarację zgodności.
Niezależnie od w/w modułów jest możliwy wybór modułu dodatkowego - modułu V - walidacji typu poprzez doświadczenia z eksploatacji. Proces kończy się wydaniem certyfikatu przydatności do użycia, co z kolei daje prawo producentowi/dostawcy do sporządzenia deklaracji przydatności do użycia konkretnego składnika interoperacyjności.
W zakresie oceny zgodności dla podsystemów przewiduje się m. in.:
moduł SB + SD - przeprowadzenie badań typu na zgodność z wymaganiami TSI i innymi przepisami WE plus ocena przez jednostkę notyfikowaną systemu zarządzania jakością zakończona wystawieniem certyfikatu weryfikacji zgodności. Na jego podstawie producent/dostawca sporządza deklarację weryfikacji zgodności,
moduł SH2 - pełny system zarządzania jakością produkcji wraz z oceną projektu - przeprowadzenie oceny przez jednostkę notyfikowaną, która wystawia certyfikat weryfikacji zgodności a producent na tej podstawie deklarację weryfikacji zgodności.
Pełna dokumentacja zawierająca deklarację weryfikacji zgodności podsystemu, certyfikat zgodności podsystemu oraz udokumentowany na piśmie przebieg oceny zgodności służy jako załącznik do wniosku składanego w Urzędzie Transportu Kolejowego o dopuszczenie do eksploatacji.
SQAS (Safety and Quality Assessment System) - to dobrowolny System Badania i Oceny Bezpieczeństwa (prowadzonej działalności) i Jakości (świadczonych usług) przez bezstronnego audytora uznanego przez CEFIC (Europejskie Stowarzyszenie Przemysłu Chemicznego).
W przypadku transportu towarów innych niż niebezpieczne firmy logistyczne i transportowe mogą spotkać się także z innymi normami. Poniżej prezentujemy najpopularniejsze z nich.
Standard TAPA TAPA (Transported Aasset Protection Association) jest międzynarodową organizacją zrzeszającą producentów towarów najwyższej jakości i należących do towarów najwyższego ryzyka. Założono ją w USA w 1997 r. Na rynkach europejskich działa od 1999r. TAPA zrzesza ponad 500 producentów dóbr konsumpcyjnych o wysokiej wartości z całego świata. wolnym tłumaczeniu nazwę ta można przetłumaczyć jako „Związek Ochrony Aktywów Technologicznych". Organizacja ta wyznacza standardy bezpieczeństwa opisane w specyfikacjach określanych nazwą TAPA FSR. TAPA przyznaje certyfikaty w trzech kategoriach. O kategorii certyfikatu decyduje wartość przewożonych dóbr w określonym czasie, przy czym najwyżej pozycjonowany jest certyfikat kategorii „A", przyznawany za transport najbardziej wartościowych - a zarazem najbardziej narażonych na kradzież dóbr.
HACCP - Analiza Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontrolnych (Hazard Analysis and Critical Control Points).
System nie ma charakteru normy, choć istnieje możliwość jego certyfikacji. Jest to podstawowy - wymagany ustawowo system bezpieczeństwa żywności. Jego celem jest zapewnienie odpowiedniej jakości żywności w całym łańcuchu logistycznym żywności od producenta do stołu konsulenta. Polega na udokumentowaniu i identyfikacji wszystkich zagrożeń zdrowotnych (mikrobiologicznych, chemicznych, fizycznych), jakie mogą wystąpić w produkcji żywności oraz jej oraz jej obrocie. System wskazuje także środki niezbędne do kontroli zidentyfikowanych zagrożeń i zawiera dokumentacje z przebiegów procesów.
HACCP jest złączony ze stosowaniem zasad GMP (
Good
Manufacturing
Practice) czyli dobrą praktyka produkcyjną i GHP czyli dobrą praktyka higieniczną.
W niektórych krajach w związku z dużymi wymogami sieci handlowych przyjęto do stosowania standard IFS (International Food Standard). Stosowany jest on powszechnie w Europie Zachodniej (z wyjątkiem Wielkiej Brytanii, gdzie obowiązuje Standard BRC). IFS to jednolity, międzynarodowy standard bezpieczeństwa opracowany dla wszystkich producentów żywności i uczestników łańcucha żywnościowego. W szczególności obowiązuje handlowców detalicznych produkujących pod marką hipermarketów marketów. Standard opracowany został w 2000 r. w ramach Global Food Safety Initiative przez przedstawicieli handlu z Niemiec. Wspomniany standard
BRC (British Retail Consortium) został opracowany w 1998 roku w Wielkiej Brytanii. Jego pierwotnym celem było ujednolicenie wymagań stawianych zakładom spożywczym dostarczającym żywność hipermarketom. Audytorzy systemu kontrolowali spełnianie przez producentów norm systemów bezpieczeństwa żywności (GMP, GHP, HACCP) bezpośrednio przy liniach produkcyjnych. Standard jest próbą wyeliminowania konieczności bezpośrednich auditów na rzecz stosowania przez producentów i uczestników operacji obrotu żywnością zasad określonych w standardzie.
GMP+ Zainteresowani operacjami transportowymi pasz i żywności dla zwierząt mogą spotkać się z normą
GMP+. Jej poprawna nazwa to - Quality Control of Feed Materials for Animal Suppliers.
Celem standardu GMP+ jest zagwarantowanie, aby transportowane pasze, mieszanki paszowe, premiksy oraz towary innego typu, nie powodowały naruszenia maksymalnych poziomów zanieczyszczeń krzyżowych. Podstawą certyfikacji jest wdrożenie zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP).
AQAP - Allied Quality Assurance Publication (Publikacja Standaryzacyjna dotycząca Zapewnienia Jakości). Podstawę prawną wymagań AQAP stanowią dokumenty standaryzacyjne NATO - STANAG 4107, które określają wymagania dla przedsiębiorstw zajmujących się dostawami dla wojska. Wymagania AQAP 2120 stanowią uzupełnienie i rozszerzenie norm ISO serii 9000 i nie mogą funkcjonować oddzielnie jako niezależne systemy. By spełnić wymagania AQAP należy posiadać certyfikat ISO 9001:2000.
System zarządzania bezpieczeństwem informacji BS 7799/ ISO 17799-2 W procesach transportowych większość danych przetwarzana jest obecnie przy pomocy elektroniki. Coraz więcej zależy od komputerów a w efekcie coraz większe zagrożenie stanowią nie tylko wirusy, ale również nielojalni lub nieświadomi pracownicy. Starając się zminimalizować ryzyko w tym zakresie opracowano
System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (
ISMS). Jego wdrożenie
gwarantuje, że bezpieczeństwo danych i informacji w organizacji koncentruje się na bieżącej analizie ryzyka i z jej rezultatów wynika uzasadnienie wdrożenia odpowiednich zabezpieczeń.
Czas ciągłych zmian ... Standaryzacja jest potrzebą, która podlega nieustannym zmianom. Z jednej strony coraz więcej firm może pochwalić się standardami z serii ISO 9001 a z drugiej poszczególne branże lub grupy producenckie widząc konieczność wyróżnienia odpowiednich praktyk opracowują i publikują nowe standardy. W bieżącym roku w życie wszedł standard w zakresie bezpieczeństwa operacji transportowych produktów chemicznych i niebezpiecznych TUVITS. Jego celem jest integracja procesów zarządzania bezpieczeństwem oraz koncentracja na najważniejszych elementach istotnych ze względu na minimalizacje ryzyka awarii. Z początkiem lipca tego opublikowano standard OHSAS 18001:2007 dotyczący Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy. Nowy standard różni się od pierwszego wydania między innymi większym naciskiem na elementy związane z higieną pracy przez mocniejsze ukierunkowanie w stronę ISO 14001:2004. Od początku idei standaryzacji standardy miał na celu zapewnienie jakości. W ostatnich latach obserwujemy jednak nową tendencje - jest nią troska o bezpieczeństwo. Coraz więcej tez krajów - w tym członkowie Unii Europejskiej w przepisach odnoszących się do poszczególnych branż, w których troska o bezpieczeństwo lub gwarancja odpowiedniej jakości jest ważna wprowadzają obowiązek wdrażania norm i uzyskiwania potwierdzeń w postaci certyfikacji dla poszczególnych standardów.
